Toen ik elf was moest ik na schooltijd wat langer blijven, om een sneltoets rekenen te maken. Rekenen was alles behalve mijn kwaliteit, dus mocht ik na schooltijd langer blijven. Met de meester die ik toen had, had ik afgesproken dat als ik de toets binnen de tijd zou halen, hij zou trakteren op een gebakje. Deze mocht ik dan met een stagiaire uitkiezen bij de bakker.
Ik herinner me nog dat een van mijn eerste gedachten toen was: maar als ik dat ga eten, dan weet hij hoe het kan dat ik zo dik ben. Behoorlijk vreemd, aangezien ik nooit te zwaar ben geweest. Toch durfde ik het gebakje niet op te eten waar hij bij was.
Op dat moment had ik nog geen probleem met eten en dat gebakje (een Bossche bol, haha) heb ik thuis met smaak opgegeten. Toch herinner ik me daar het allereerste moment dat ik schaamte voelde als ik zou eten waar iemand anders bij zou zijn, dan gebruikelijk. Door de jaren heen, is dat gevoel nooit weg geëbd. Ik vind het moeilijk om te eten waar andere mensen bij zijn en dat heeft meerdere redenen.
Als het eten even een niet al te grote issue is, kan ik prima eten in het bijzijn van mensen die dichtbij staan. Op het dieptepunt van mijn terugval was dat ook lastig, omdat ik wist dat er op mij gelet werd Of eigenlijk, dat ik gecontroleerd werd. Geheel begrijpelijk trouwens.
Een normale maaltijd eten in het bijzijn van mensen die verder weg staan, dat gaat ook nog wel. Alles wat dat niet is, vind ik moeilijk. Nog steeds. Ergens komt dat, omdat ik altijd het gevoel heb dat er gelet word op wat ik eet. Dat gebeurt denk ik ook, als mensen een beetje weten hoe en wat. Alleen zelfs als mensen niets weten, vind ik het een ding.
Ergens in mijn hoofd heb ik geprogrammeerd dat ik geen lekkere of ongezonde dingen mag eten en al helemaal niet waar mensen bij zijn. Zonder dat ik ook maar één realistische gedachte kan bedenken om dit te onderbouwen. Ik heb geen goede argumenten om dit te verklaren en elke gedachte die ik heb, kan ik weerleggen en tegen in gaan. Alleen, net als toen ik elf jaar was, blijft dat gevoel van schaamte altijd aanwezig. Soms kan ik dat negeren, maar vaak genoeg niet. Ik zeg dus vaak nee, als iets me aangeboden word. Ik zeg dan niet altijd nee omdat ik er geen zin in heb (want dat kan ik best wel hebben), ik zeg dan ook geen nee omdat ik niet wil eten uit angst dat ik aankom. Ik zeg nee omdat ik het gevoel van schaamte uit de weg wil gaan.
Als ik probeer uit te leggen aan iemand waarom ik me dan schaam, lukt dat niet zo goed. Dit gevoel had ik al voordat ik een eetstoornis ontwikkelde, is aan me blijven kleven in de jaren dat het wel goed ging en ik worstel er nog steeds mee. Als iemand dat wel kan, hoor ik het graag!
Ik ben me ervan bewust dat juist door niet te eten of moeilijk te doen met eten, ik er meer aandacht op vestig. Terwijl als ik gewoon net als de rest van de mensen, normaal mee-eet, ik veel minder opval. Toch helpt deze gedachte niet!
Het beste hoe ik dit weleens aan mijn man heb geprobeerd uit te leggen, is door het gevoel van schaamte te omschrijven. Als ik eet waar geen “insiders” bij zijn, voelt het alsof ik letterlijk naakt ben in het bijzijn van deze mensen. Ook al is het niet zo, is het nergens op gebaseerd, dat gevoel heb ik wel. Ik oefen ermee en ik probeer steeds vaker weer iets te eten waar “outsiders” bij zijn, maar wel op mijn tempo. Op een dag komt dit ook goed.